Wrzodziejace zapalenie jelita grubego
Wrzodziejące zapalenie jelita to schorzenie charakteryzująca się przebiegiem z okresami remisji i zaostrzeń zapalenia we wszystkich częściach okrężnicy. Cechuje się nawracającym krwawieniem z odbytnicy i różnorodnymi objawami ogólnoustrojowymi.
Główne objawy choroby to przede wszystkim;
- krwista biegunka,
- ból brzucha,
- gorączka,
- utrata masy ciała,
- bóle i zapalenia stawów,
- zapalenie stawów kręgosłupa,
- powikłania oczne,
- rumień guzowaty,
- zgorzelinowe zapalenie skóry,
- owrzodzenia aftowe w jamie ustnej,
- częste bezobjawowe stłuszczenie wątroby,
- pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych,
- marskość wątroby,
- rak przewodów żółciowych,
- powikłania zakrzepowo-zatorowe,
- zapalenie osierdzia.
Przyczyna choroby jest nieznana. Przypuszcza się, że udział mają czynniki genetyczne, infekcyjne, immunologiczne i psychologiczne.
Częstsza chorobowość występuje u Żydów oraz u osób z dodatnim wywiadem rodzinnym, wykazany jest ujemny związek z paleniem papierosów.
Wyniki badań laboratoryjnych są nieswoiste. Zwykle odzwierciedlają stopień nasilenia krwawienia i stanu zapalnego. W badaniach ukazuje się niedokrwistość, która może być wynikiem przewlekłej choroby zapalnej, a także niedoboru żelaza z powodu utraty krwi. W okresie zaostrzeń pojawia się leukocytoza, podwyższony OB, zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hipokaliemia, hipoalbuminemia i podwyższone próby wątrobowe.
Profilaktyka obejmuje kontrolną kolonoskopię w celu wykluczenia raka z biopsją błony śluzowej w celu oceny ewentualnej dysplazji musi być wykonywana co 1-2 lata, począwszy od 7-8 roku od ujawnienia się choroby. Jest to szczególnie ważne w zapaleniu całej okrężnicy. Stwierdzenie dysplazji wymaga częstych badań, dysplazja dużego stopnia skłania do rozważenia kolektomii. Powinno się co roku powtarzać próby wątrobowe, oraz cholangiografię w celu oceny cholestazy.
Powikłaniem może być perforacja jelita, toksyczne rozdęcie okrężnicy, choroby wątroby, powstawanie zwężeń oraz rak okrężnicy. Ryzyko rozwoju raka wzrasta, pojawia się po 7-8 latach od początku choroby. Ryzyko jest mniejsze w razie umiejscowienia się choroby w lewej połowie okrężnicy.
Przebieg choroby jest bardzo różnorodny, a śmiertelność przy pierwszym rzucie wynosi około 5%. Mniej więcej u 75-65% pacjentów występują nawroty i według niektórych zestawień ponad 20% chorych wymaga wykonania kolektomii. Ryzyko rozwoju raka okrężnicy jest jedynym, najważniejszym czynnikiem ryzyka związanym z długoterminowym rokowaniem, lewostronne zapalenie okrężnicy oraz wrzodziejące zapalenie odbytnicy ma dobre rokowanie, także co do długości życia.
