Toksoplazma

Toksoplazmoza to choroba zakaźna wywoływana przez pierwotniaka Toxoplasma gondii.
Wyróżnia się następujące cztery postacie toksoplazmozy:

toksoplazmoza wrodzona —> ostra inwazja odmatczyna z zarażeniem płodu. Ta postać często przebiega bezobjawowo, objawy u płodu są groźniejsze w przypadku zarażenia w I trymestrze ciąży,
toksoplazmoza oczna —> przyczyna zapalenia siatkówki i naczyniówki. Zwykle jest to wynik wrodzonej inwazji, ujawniającej się w drugiej lub trzeciej dekadzie życia,

ostra toksoplazmoza u osób immunokompetentnych —> ma tendencję do samoistnego ustępowania, przebiega bezobjawowo lub daje łagodne objawy,
ostra toksoplazmoza u osób z immunosupresją —> pierwotna lub w wyniku reaktywacji inwazji. Może prowadzić do zgonu, z zajęciem wielu narządów: serca, płuc, wątroby, ale głównie o.u. n.

Objawy choroby są zależne od postaci inwazji;
Toksoplazmoza wrodzona ma najcięższy przebieg kiedy do zarażenia odmatczynego dojdzie w okresie wczesnej ciąży;

  • zapalenie siatkówki i naczyniówki,
  • zwapnienia śródczaszkowe,
  • pleocytoza i wzrost stężenia białka w płynie mózgowo-rdzeniowym,
  • niedokrwistość, małopłytkowość, żółtaczka w chwili urodzenia,
  • małogłowie;

Jeżeli zarażone dziecko przeżyje, może dojść u niego do opóźnienia rozwoju psychicznego, drgawek, zaburzenia widzenia, wzmożonego napięcia mięśni oraz innych poważnych następstw neurologicznych.

Toksoplazmoza oczna w postaci wrodzonej daje przeważnie zmiany symetryczne, natomiast postać nabyta występuje przeważnie jednostronnie. Główne objawy to;

  • zapalenie siatkówki i naczyniówki,
  • ogniska przypominające żółto-białe kłaczki waty o nieostrych granicach,
  • zmiany mogą być zgrupowane w małych skupiskach,
  • zamazane widzenie, mroczek, ból, światowstręt;

Ostra toksoplazmoza u osób immunokompetentnych w zdecydowanej większości przebiega bezobjawowo. Jeżeli występują objawy, to są to;

  • powiększenie węzłów chłonnych szyjnych,
  • gorączka, złe samopoczucie,
  • wzmożona potliwość w nocy, bóle mięśni,
  • ból gardła,
  • wysypka,
  • możliwe powiększenie zaotrzewnowych i krezkowych węzłów chłonnych z bólem brzucha,
  • zapalenie siatkówki i naczyniówki;

Ostra toksoplazmoza u osób z immunosupresją:

  • zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu lub zmiany naciekowe,
  • niedowład połowiczy, drgawki lub zmiany w stanie psychicznym,
  • zaburzenia widzenia,
  • mogą wystąpić objawy podmiotowe i przedmiotowe podobnie jak u osób immunokompetentnych z ostrą chorobą,
  • zapalenie mięśnia sercowego, śródmiąższowe zapalenie płuc.

Zasadniczą przyczyną rozwoju choroby jest zakażenie pierwotniakiem Toxoplasma gondii. Oprócz wymienionych sposobów, do zakażenia może dojść poprzez spożycie zakażonej żywności lub surowego mięsa. Zakażenie może zostać przeniesione w czasie przetaczania krwi lub przeszczepu narządów.

Zwiększone ryzyko zakażenia występuje u osób z upośledzoną odpornością, np.w AIDS, natomiast największe ryzyko inwazji przezłożyskowej istnieje w trzecim trymestrze ciąży.

W zależności od rodzaju inwazji choroby, można ją pomylić z wieloma innymi schorzeniami. Do tej grupy ogólnie zaliczyć można kiłę, listeriozę i inne infekcyjne, posocznicę, gruźlicę, trąd, chłoniaka, mononukleozę zakaźną, chorobę kociego pazura, grzybice, zapalenie naczyń, ropień mózgu czy opryszczkowe zapalenie mózgu.

Dowodem na potwierdzenie zarażenia jest wykazanie pierwotniaków we krwi, płynach ustrojowych. Zarażenie potwierdza wykrycie antygenu pierwotniaka w krążących płynach ustrojowych za pomocą testu EL, dodatni wynik wskazuje na ostrą infekcję. Ponadto w diagnostyce wykonuje się kilka testów serologicznych. Badaniem często wykonywanym jest test barwny Sabina-Feldmana, który charakteryzuje się dostateczną czułością na pierwotniaka.

Toksoplazmoza może przebiegać z powikłaniami takimi jak drgawki lub objawy ogniskowe, częściowa lub całkowita ślepota w toksoplazmozie ocznej. W toksoplazmozie wrodzonej powikłania są mnogie, w tym wymienia się opóźnienie rozwoju psychicznego, drgawki, głuchotę i ślepotę.

Uosób z upośledzeniem odporności często po zaprzestaniu leczenia następuje nawrót choroby. Odpowiednio wczesne podjęcie terapii w przebiegu toksoplazmozy wrodzonej u niemowląt zarówno z objawami, jak i bez objawów choroby zapobiega występowaniu powikłań.

Wraz z toksoplazmozą może występować upośledzenie odpowiedzi komórkowej, szczególnie u chorych na AIDS.

Ostra toksoplazmoza wrodzona często jest powodem zgonu w pierwszym miesiącu życia. Postać podostra toksoplazmozy wrodzonej ujawnia się po upływie pewnego czasu od chwili urodzenia. W wieku podeszłym występuje inwazja nabyta. Występuje większe prawdopodobieństwo częstych reaktywacji.

U wszystkich kobiet w ciąży należy wykonać badanie serologiczne na obecność przeciwciał swoistych. Kobiety, u których wynik badania serologicznego jest ujemny, powinny stosować nadzwyczajne środki ostrożności. W przypadku stwierdzenia toksoplazmozy u ciężarnej należy skierować pacjentkę do specjalisty.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.

---