Nowotwór jelita grubego
Nowotwór złośliwy wywodzący się z nabłonka okrężnicy, odbytnicy lub kanału odbytu; gruczolakorak  – najczęstsza postać histologiczna; przeważnie rozwija się na podłożu łagodnego gruczolaka; rozmieszczenie nierównomierne – 38% w części bliższej, a 62% w części dalszej okrężnicy i w odbytnicy. Wyróżniamy:

• rakowiak  – występuje rzadko; wywodzi się z jelitowych komórek srebrochłonnych; umiejscowiony zazwyczaj w wyrostku robaczkowym lub w odbytnicy; nie daje przerzutów, jeśli nie przekracza 2 cm średnicy,
• rak płaskonabłonkowy – rzadka postać raka; występuje w kanale odbytu,
• czerniak złośliwy – występuje rzadko; zazwyczaj ma postać zmiany barwnikowej położonej w pobliżu linii grzebieniastej.

Układ/narząd objęty procesem chorobowym: pokarmowy.

OBJAWY

• objawy różne w zależności od umiejscowienia,
• wczesne zmiany są często bezobjawowe,

gruczolakorak prawej potowy okrężnicy:

• 0 niedokrwistość,
• 0 bolesność lub wyczuwalny auz w prawym dolnym kwadrancie brzucha, 0 utajona krew w stolcu, 0 zmiana wyglądu stolca (rzadko);

gruczolakorak lewej połowy okrężnicy:

• zmiana częstości oddawania stolca (zaparcie lub biegunka),
  
• stolec zwężony („otówkowaty”),
  
• domieszka świeżej, czerwonej krwi w stolcu;

gruczolakorak odbytnicy:

• krwawienie z odbytu (świeża krew),
• bolesne parcie na stolec,
• guz wyczuwalny w badaniu per rectum;

rakowiak:

• zwykle stwierdzany przypadkowo,
• gdy umiejscowiony w wyrostku robaczkowym – objawy zapalenia wyrostka,
• krwawienie z odbytu,
• kurczowe bóle brzucha,
• zespół rakowiaka (występuje przy przerzutach do wątroby) – napadowe zaczerwienienie twarzy, kurczowe bóle brzucha, biegunka;

rak płaskonabłonkowy:

• ból przy oddawaniu stolca, 0 krwawienie z odbytu,
• guz lub owrzodzenie w kanale odbytu, 0 nie gojąca się szczelina odbytu.

PRZYCZYNY

• niejasna; istotną rolę odgrywają czynniki zarówno genetyczne, jak i środowiskowe,
• czynniki środowiskowe – dieta bogata w tłuszcze zwierzęce i uboga w błonnik.

CZYNNIKI RYZYKA

gruczolakorak:

• 2/3 przypadków – powyżej 50 r.ż.,
• wrzodziejące zapalenie całego jelita grubego (po 10 latach trwania choroby – 2% rocznie),
• polipowatość rodzinna,
• łagodne gruczolaki jelita grubego (typ cewkowy – 3%, kosmkowy – 9-12%),
• współistniejący rak jelita grubego w innym miejscu (synchroniczny) – 5%,
• przebyty rak jelita grubego (metachronicz-ny) – 2-5%;

rakowiak:

• zespół mnogiej gruczolakowatości endo-krynnej (MEA, MEN) – rzadko,
• rakowiak o innym umiejscowieniu narządowym (w jelicie cienkim, oskrzelach);

rak płaskonabłonkowy:

• choroba Bowena,
• choroba Pageta.

ROZPOZNANIE – DIAGNOSTYKA

• zwężenia jelita (niedokrwienie, choroba Crohna, uchyłkowatość),
• inne nowotwory (rak gruczołu krokowego, tłuszczak, mięśniak gładkokomórkowy, mięsak, inne),
• nacieki zapalne i zmiany o innym charakterze (ropień pełzakowy, gruźliczak, guzki krwawnicze),
• twory na zewnątrz jelita (ropnie, torbiele).

BADANIA LABORATORYJNE

• dodatni wynik próby na obecność krwi utajonej w kale,
• niedokrwistość,
• stężenie kwasu 5-hydroksyindolooctowego (5-HIAA) w moczu – podwyższone w przypadku rakowiaka,
• stężenie antygenu karcynoembrionalnego w osoczu (CEA).

PATOLOGIA

gruczolakorak:

• 0może mieć wygląd owrzodzenia, polipa lub nacieku kalafiorowatego; może naciekać otaczające struktury anatomiczne lub szerzy się drogą chłonną lub krwionośną (przerzuty stopnie zaawansowania klinicznego odpowiadają głębokości nacieku,
• stopień A Dukesa – naciek ograniczony do błony śluzowej lub błony śluzowej i podśluzowej,
• stopień B1 Dukesa – naciek sięga do warstwy mięśniowej, nie przekracza surowicówki
  
• stopień B2 Dukesa – naciek przekracza surowicówkę,
• stopień C Dukesa – zajęcie regionalnych węzłów chłonnych,
• stopień D Dukesa – odległe przerzuty ( troba, płuca),

rakowiak:

• często bywa wielomiejscowy,
• przerzuty drogą krwionośną i chłonną;

rak płaskonabłonkowy:

• przeważnie w postaci owrzodzenia,
  
• może mieć różne rozmiary,
  
• przerzuty do węzłów chłonnych.

TRYB LECZENIA: hospitalizacja.
DIETA: z reguły normalna; u chorych ze stomią może być korzystne unikanie pokarmów wzdymających (takich jak: kapusta, fasola, cebula, alkohol).

Zapytania z Google:

• gruczolakorak jelita grubego
• rak jelita grubego
• rak jelita
• Choroba Bowena
• gruczolakorak
• 2 cm polip jelita to rak?
• przerzuty raka odbytnicy drogą krwionośną
• guz jelita
• choroby cywilizacyjne rak jajnik apdf
• rak mięśniak\

Be Sociable, Share!

•