logo logo

Łuszczyca

łusczyca1

Łuszczyca to schorzenie  uwarunkowane genetycznie, o przewlekłym przebiegu, polegające na występowaniu wzmożonej proliferacji komórek warstwy podstawnej naskórka i ich niepełnym rogowaceniu (parakeratoza); klinicznie charakteryzuje się występowaniem pojedynczych wykwitów grudkowych o zabarwieniu czerwonym lub rumieniowych ognisk powstających ze zlewania się grudek; powierzchnia grudek oraz ognisk grudek łuszczycowych zwykle jest pokryta serbrzystobiałą łuską; przebieg schorzenia może być ostry lub przewlekły, z licznymi zaostrzeniami rozdzielonymi okresami remisji o trudnym do przewidzenia czasie trwania; zaostrzenia mogą być wywoływane czynnikami zewnętrznymi (zakażeniami) lub wewnątrzustrojowymi (ogniskami zapalnymi, obniżeniem odporności);

Odmiany kliniczne:

  • plackowata: najczęstsza postać kliniczna schorzenia; ogniska grudek łuszczycowych występują na skórze owłosionej głowy, tułowiu i kończynach; zmianom skórnym towarzyszą zmiany w obrębie płytek paznokciowych – punkcikowate zagłębienia nadające powierzchni paznokcia wygląd naparstka, prążkowanie podłużne, poprzeczne lub zgrubienie paznokcia,
  • łuszczyca kropelkowata: spotykana najczęściej u dzieci; występują liczne grudki łuszczycowe niewielkich rozmiarów rozsiane na skórze całego ciała (na skórze tułowia średnica wykwitów jest zwykle większa), : wykwity krostkowe rozsiane na skórze całego ciała lub ograniczone do niektórych obszarów (np. do dłoni, podeszew stóp),
  • łuszczyca odwrócona: zajmuje powierzchnie zgięciowe, np. stawów łokciowych lub kolanowych; zmiany mogą mieć charakter sączący oraz nie wykazują obecności łuski (częstsze występowanie u ludzi starszych),
  • erytrodermia łuszczycowa: w następstwie zaostrzenia łuszczycy rozwija się uogólniony stan zapalny skóry -erytrodermia: nasilony, nierówny, brodawkowaty przerost naskórka, przeważają cechy wzmożonego rogowacenia naskórka.

Układ/narząd (objęty procesem chorobowym): skóra/układ zewnątrzwydzielniczy.


OBJAWY

  • zapalenie stawów,
  • świąd,
  • srebrzystobiata łuska pokrywająca wykwity grudkowe,
  • umiejscowienie najbardziej typowe: okolice łokci i kolan, okolica krzyżowa, skóra owłosiona głowy,
  • zmiany paznokciowe: pobruzdowanie, zgrubienie płytek paznokciowych, zagłębienia powierzchni paznokcia upodabniające go wyglądem do naparstka,
  • dodatni objaw Auspitza (występowanie punkcikowatego krwawienia w wyniku lekkiego zdrapywania powierzchni grudki),
  • występowanie objawu Kóbnera (ostre postacie wysiewne łuszczycy): w miejscach mechanicznego urazu, np. zadrapania, pojawiają się po upływie kilku – kilkunastu dni typowe grudki łuszczycowe.


CZYNNIKI RYZYKA

  • uraz miejscowy,
  • podrażnienie miejscowe,
  • zakażenia (przyczyną ujawnienia się łuszczycy może być angina paciorkowcowa, zakażenie HIV),
  • zaburzenia endokrynne,
  • stres,
  • nagłe zaprzestanie stosowania steroidów stosowanych ogólnie lub silnych preparatów steroidowych miejscowych,
  • używanie alkoholu,
  • otyłość.

ROZPOZNANIE – DIAGNOSTYKA

  • skóra owłosiona głowy: łojotokowe zapalenie skóry,
  • fałdy skórne, okolice zgięciowe: wyprzenie, drożdżyca,
  • pieluszkowe zapalenie skóry,
  • paznokcie: grzybica paznokci,
  • skóra tułowia: łupież różowy, łupież czerwony mieszkowy, grzybica skóry tułowia,
  • rak kolczystokomórkowy,
  • kiła drugo- i trzeciorzędowa,
  • postać skórna tocznia rumieniowatego,
  • wyprysk pieniążkowaty ,
  • liszaj płaski,
  • przewlekły neurodermit ,
  • ziarniniak grzybiasty,
  • choroba Reitera,
  • wykwity krostkowe.

BADANIA LABORATORYJNE

  • badanie czynnika reumatoidalnego – wynik ujemny,
  • odczyn lateksowy,
  • podwyższone stężenie leukocytów oraz przyspieszony OB, zwłaszcza w łuszczycy krostkowej,
  • badanie mikologiczne: może wykazać obecność nadkażeń,
  • podwyższenie stężenia kwasu mocze 10-20%,
  • w ostrych postaciach – niedokrwistoś dobory wit. B12, kwasu foliowego oraz;

TRYB LECZENIA

  • najczęściej ambulatoryjny,
  • hospitalizacja wymagana w przypadkach o ciężkim przebiegu,
  • kąpiele słoneczne,
  • naświetlania promieniami ultrafioleto solarium, terapia PUVA,
  • szampony dziegciowe,
  • unikanie nadmiernej ekspozycji na s
  • terapia klimatyczna: klimat morski, k nad Morzem Martwym.


ZAPOBIEGANIE

  • eliminacja środków podrażniających skórę,
  • eliminacja leków, które mogą zaostrzać łuszczycę (takich jak: sole litu, beta-blokery, preparaty przeciwmalaryczne, tetracykliny, niesteroidowe leki przeciwzapalne, amiodaron, morfina, prokaina, jodek potasu, salicylany, sulfapirydyna, sulfonamidy).

POWIKŁANIA

  • łuszczyca krostkowa,
  • erytrodermia złuszczająca,
  • nasilenie łuszczycy po odstawieniu steroidów,
  • po miejscowym stosowaniu kortykosteroidów ścieńczenie skóry, rozstępy skóry, maskowanie miejscowego zakażenia, hipopigmentacja i tachyfilaksja,
  • hiperkalcemia po nadmiernych dawkach kalcypotrienu,
  • objawy zatrucia salicylanami mogą wystąpić u dzieci przy miejscowym stosowaniu dużych dawek kwasu salicylowego.

PRZEBIEG CHOROBY I ROKOWANIE

  • zwykle łagodny,
  • możliwość wystąpienia postaci zagrażających życiu,
  • oporność na leczenie.


WPŁYW WIEKU

  • wiek dziecięcy: początek łuszczycy często przed upływem 10 r.ż., rzadziej przed 3 r.ż., przebieg łuszczycy nietypowy w porównaniu z przebiegiem u dorosłych;
  • wiek podeszły: mniej więcej u 3% pacjentów schorzenie występuje po 65 r.ż., konieczność zebrania dokładnego wywiadu dotyczącego stosowanych leków – ze względu na to, że wiele z nich (np. blokery receptorów f5) mogą wywoływać zaostrzenie łuszczycy, w razie stosowania leków o działaniu cytotoksycznym w leczeniu łuszczycy jest konieczne dokładne monitorowanie wydolności wątroby, nerek, klirensu kreatyniny, osoby starsze mogą mieć trudności w dokładnym nakładaniu zewnętrznych preparatów steroidowych na obszary skóry zajęte przez łuszczycę,

Zalecana suplementacja produktami CaliVita:


bottom